علت بوی دود و اگزوز داخل ماشین؛ روش های رفع بوی دود

بوی اگزوز یا دود در کابین خودرو یکی از نشانه‌ های وجود نقص فنی است که نه تنها راحتی رانندگی را مختل می کند بلکه سلامت سرنشینان را به خطر می اندازد. استنشاق گاز مونوکسیدکربن معمولا باعث مسمومیت شدید و حتی مرگ می شود. بنابراین شناسایی دقیق منبع بو، اولین گام برای رفع این مشکل می باشد. در این مطلب به بررسی دلایل اصلی ورود دود به کابین خودرو می پردازیم و سپس راهکارهای عملی جهت رفع این مشکل ارائه می دهیم.

 

 

دلایل پیچیدن بوی اگزوز در داخل خودرو

  1. ترک خوردگی در قطعات فلزی
  2. تغییرات ساختاری و دستکاری اگزوز
  3. سوختن واشر بغل اگزوز
  4. مشکلات کاتالیزور (مبدل کاتالیزوری)
  5. خرابی سنسور اکسیژن
  6. نشتی در سیستم اگزوز
  7. آسیب به واشرهای اتصالات
  8. نشت روغن موتور روی قطعات داغ
  9. خرابی هسته بخاری خودرو

 

ترک خوردگی در قطعات فلزی

سپر حرارتی به عنوان قطعه ای که از بخش های حساس خودرو در برابر حرارت بالا محافظت می کند، در برخی مواقع ترک می خورد یا شل می شود و همین اتفاق باعث می شود که گازهای خروجی به داخل خودرو وارد شوند.

همچنین تغییرات شدید دما همچون گرم و سرد شدن سریع یا ضربات می تواند سبب ایجاد ترک های ریز در بدنه فلزی منیفولد، لوله ها یا کاتالیزور شود.

این مشکل می تواند باعث ایجاد بوی سوختگی در داخل ماشین شود و این بو زمانی بیشتر استشمام می گردد که خودرو متوقف است یا در حالت درجا کار می کند. بنابراین با بررسی سپر حرارتی، مشکل مشخص می شود، و باید سپر شل شده را محکم یا ترک خوردگی را در صورت نیاز تعویض نمایید.

توجه داشته باشید هنگام توقف طولانی و کار کردن موتور به صورت در جا، بوی اگزوز به شدت حس می شود، چون دود به جای دور شدن، به سمت زیر خودرو و ورودی های تهویه هدایت می شود.

 

 

تغییرات ساختاری و دستکاری اگزوز

در برخی خودروهای اسپرت یا آفرود، خروجی اگزوز برای صدای بهتر کوتاه می شود یا تغییر مسیر داده می شود. اگر این تغییر مسیر به طور صحیح انجام نشود به طوری که خروجی اگزوز به سمت زیر بدنه یا نزدیک دریچه های مکش هوا هدایت شود، ورود دود به کابین اجتناب ناپذیر است.

بنابراین محل قرارگیری اگزوز نقش مهمی در ورود یا عدم ورود دود به داخل کابین خودرو ایفا می کند. در مجموع ایجاد تغییراتی مانند دستکاری یا جابجایی در بخش خروجی اگزوز، کوتاه یا بلند کردن دهانه اگزوز، تغییر در محل قرارگیری دهانه اگزوز، انداختن سر اگزوز و تغییر در اندازه اگزوز می تواند سبب ورود دود در سرعت های بالا به داخل کابین خودرو شود.

لازم به ذکر است که گاهی دود مستقیما از اگزوز نشت نمی کند، بلکه کیفیت گازهای خروجی به حدی پایین می باشد که بوی آن به کابین نفوذ می کند، یا سیستم تهویه به اشتباه دود را می کشد.

 

سوختن واشر بغل اگزوز

سوختن واشر بغل اگزوز یکی از عواملی است که می تواند باعث ورود دود به داخل کابین خودرو شود. توجه داشته باشید که این نوع سوختن خود را به صورت سروصدایی که از جلوی موتور به گوش می رسد، نشان می دهد. با این وجود، این سوختن در حدی نیست که سروصدای زیادی تولید کند، ولی، شاهد نشتی دود خواهید بود. اما دود می تواند از طریق سیستم تهویه مطبوع در زمانی که روی ورودی هوا از بیرون کابین تنظیم شده، به داخل ماشین راه پیدا کند.

 

مشکلات کاتالیزور (مبدل کاتالیزوری)

کاتالیزور به عنوان یک قطعه مهم در سیستم اگزوز خودرو وظیفه تبدیل گازهای سمی همچون مونوکسید کربن و اکسیدهای نیتروژن به آب، دی اکسید کربن و نیتروژن را دارد. به عبارتی، کاتالیزور مواد مضر موجود در گازهای خروجی از موتور خودرو را به مواد کم ضررتر تبدیل می کند.

اگر کاتالیزور خراب، مسدود یا مواد فعال آن از بین برود، احتراق ناقص تشدید شده و بوی گوگرد یا تخم مرغ گندیده (به دلیل تولید سولفید هیدروژن) به شدت در کابین احساس می شود. حتی انسداد کاتالیزور به موتور فشار آورده و می تواند باعث پس زدن دود شود.

کاتالیزور قابل تعمیر نیست و باید تعویض گردد. البته بهتر است بعد از نصب قطعه جدید اطمینان حاصل نمایید که سیستم سوخت رسانی خودرو به درستی کار می کند تا کاتالیزور جدید آسیب نبیند.

 

خرابی سنسور اکسیژن

قراگیری سنسورهای اکسیژن در بالا و پایین کاتالیزور است. این سنسورها میزان اکسیژن خروجی اگزوز خودرو را اندازه گیری کرده و به کامپیوتر خودرو اطلاع می دهند که نسبت هوا و سوخت را برای فرآیند احتراق چگونه تنظیم نماید. اگر این سنسور آسیب ببیند معمولا دستور پاشش سوخت بیشتری را صادر می کند در حالی که موتور خودرو هوای کافی دریافت نکرده است. این مشکل باعث احتراق ناقص و خروج مقدار زیادی سوخت نسوخته می شود که بوی تند بنزین خام یا گوگرد به همراه دارد.

برای رفع این مشکل باید با دستگاه دیاگ سنسورهای اکسیژن تست و سنسور معیوب شناسایی و تعویض گردد. در برخی خودروهای مدرن و لوکس، پس از تعویض قطعه، نیاز به ریست یا کالیبراسیون مجدد واحد کنترل موتور است.

 

نشتی در سیستم اگزوز

نشتی در سیستم اگزوز، یکی از دلایل رایج بوی بد در داخل کابین خودرو است. همچنین امکان ترک خوردگی و آسیب لوله های اگزوز، کاتالیزور و منیفولد اگزوز وجود دارد. این موضوع باعث می شود که گازهای خروجی از اگزوز وارد کابین خودرو شوند.

این نشتی ها هم بوی نامطبوع ایجاد می کنند و هم یک خطر جدی برای سلامتی سرنشینان محسوب می شوند. در چنین مواقعی تعمیر به موقع نشتی سیستم اگزوز خودرو ضروری می باشد.

 

آسیب به واشرهای اتصالات

منیفولد یا هدرز به صورت مستقیم به سر سیلندر موتور متصل می باشد. همچنین واشر بین این دو قطعه تحت حرارت و فشار شدید قرار دارد. بنابراین با فرسودگی یا سوختن واشر منیفولد، دود اگزوز به سمت فضای موتور می رود، حتی این دود از طریق دریچه های ورودی هوای کابین یا شکاف های بدنه به داخل وارد می شود.

توجه داشته باشید که وجود واشر منیفولد اگزوز برای آب بندی درز بین منیفولد اگزوز و بلوک موتور حیاتی است چون از نشت گازهای خروجی و ورود دود به داخل خودرو جلوگیری می کند.

خرابی منیفولد اگزوز با علائمی همراه است که می توانیم به بوی دود اگزوز در داخل کابین خودرو و افزایش صدای موتور اشاره کنیم. البته با تعویض واشر، می توانید این مشکل را برطرف کنید. هنگام تعویض باید اطمینان حاصل کنید که قطعات مرتبط با منیفولد اگزوز در شرایط خوبی هستند و معیوب نمی باشند.

لازم به ذکر است که در اتصالات بین لوله ها، کاتالیزور و منبع اگزوز از واشرهای فلزی یا کانپوزیتی استفاده می شود. خراب شدن واشرها یا شل شدن اتصالات، نشت ایجاد می کند و معمولا با صدای “تق تق” همراه است که با افزایش دور موتور شدت می یابد.

 

نشت روغن موتور روی قطعات داغ

اگر واشر کاور سوپاپ، واشر کارتل یا هر واشر دیگری در نزدیکی منیفولد یا موتور داغ، دچار نشتی شود، روغن روی سطح فلزی تبخیر و دود می شود. این بو شبیه بوی نفت سوخته یا روغن داغ است و نه بوی تند گازهای اگزوز.

در چنین مواقعی، بهتر است به بررسی دقیق محل نشت روغن و تعویض واشر مربوطه بپردازید و محل آلوده به صورت کامل تمیز شود.

با این وجود، نشت روغن معمولا به دلیل واشر معیوب، آب بند فرسوده یا ترک خوردگی قطعات اتفاق می افتد. بنابراین برای رفع مشکل باید نشت روغن شناسایی و در صورت نیاز، قطعات تعمیر یا تعویض گردند. توصیه می شود از روغن مناسب و باکیفیت برای موتور استفاده شود و سطح روغن به طور منظم بررسی شود.

 

خرابی هسته بخاری خودرو

هسته بخاری در پشت داشبورد قرار دارد و با مایع خنک کننده موتور در ارتباط است. اگر هسته ترک بردارد، مایع خنک کننده به داخل کابین نشت پیدا کرده و تبخیر می شود. در نتیجه بوی متمایزی استشمام می شود. این بو شیرین و شبیه سوختن مایعات است که اغلب با بوی اگزوز اشتباه گرفته می شود. از علائم خرابی هسته بخاری می توانیم به کاهش سطح مایع خنک کننده و بخار کردن شیشه ها از داخل اشاره کنیم.

برای رفع این مشکلات باید هسته بخاری بررسی شود تا نشتی یا خرابی مشخص گردد. البته در صورت وجود مشکل، هسته بخاری نیاز به تعمیر یا تعویض دارد.

 

روش های رفع بوی دود اگزوز ماشین

بوی دود اگزوز داخل کابین از عوامل مختلفی همچون سوخت ناقص، نشت روغن موتور یا حتی ذرات معلق در هوا ناشی می شود. برای رفع این مشکل روش هایی وجود دارد که در ادامه به آنها می پردازیم.

 

تهویه مناسب خودرو

فیلتر هوای کابین یا فیلتر کولر اگر بیش از حد کثیف باشد، می تواند آلودگی ها، گرد و غبار و حتی مقادیر کمی از دود محیط اطراف را به داخل کابین هدایت کند. تعویض فیلتر کولر یک اقدام ساده و ضروری است. همچنین گاهی بوی سوختگی به دلیل اتصالی در سیم کشی فن یا موتور فن بخاری می تواند به عنوان بوی دود تلقی شود.

 

تمیز کردن داخل خودرو

استفاده از اسپری های ضد بوی خودرو تا حد زیادی می تواند بوی ناخوشایند را از بین ببرد. البته در صورت برطرف نشدن بوی دود اگزوز خودرو بهتر است به یک مکانیک متخصص مراجعه کنید تا علت اصلی شناسایی و رفع گردد.

 

جمع بندی

بوی اگزوز در کابین خودرو را نادیده نگیرید. این موضوع می تواند به دلایل مختلفی همچون فیلتر کثیف، نشتی در منیفولد یا اتصالات، معیوب بودن کاتالیزور و … ایجاد شود. برخی از این مشکلات با هزینه اندک رفع می شوند در حالی که برطرف کردن برخی دیگر نیازمند تعمیر فوری توسط مکانیک ماهر می باشد تا از ورود گازهای مرگبار منواکسید کربن به فضای تنفس سرنشینان جلوگیری شود. با این وجود، یک بازرسی دوره ای سیستم اگزوز، بهترین روش پیشگیری محسوب می شود.