بستن
0 محصول
مشاهده سبد خرید
علت لرزش اتاق خودرو در زمان رانندگی؛ راه حل چیست؟
مینا
1404-10-13
رانندگی وقتی آرام و بدون مشکل است تجربهای لذت بخش است اما لرزش اتاق خودرو میتواند همه چیز را خراب کند. ممکن است هنگام شتاب گیری، توقف یا حتی در مسیر مستقیم احساس کنید که خودرو تکان میخورد و صداهای غیرمعمول به گوشتان میرسد. این وضعیت هم آزاردهنده است و هم میتواند نشانهای از مشکلات مکانیکی یا فنی باشد که نادیده گرفتن آنها هزینههای سنگین به همراه دارد. در این مقاله به بررسی علل مختلف لرزش خودرو و راهکارهای عملی برای رفع آن میپردازیم تا سفر شما ایمن و راحت باشد.
دلایل لرزش اتاق خودرو در زمان رانندگی
لرزش کابین خودرو تجربهای آزاردهنده است که میتواند هم باعث نگرانی راننده شود و هم به مشکلات جدیتر فنی منجر گردد. برخلاف لرزش فرمان که معمولا مستقیم به سیستم هدایت خودرو مرتبط است، لرزش اتاق اغلب ریشه در بخشهای مختلف خودرو دارد و تشخیص دقیق آن کمک میکند تا از هزینههای اضافی برای تعمیرات غیرضروری جلوگیری شود. برای درک بهتر، این لرزشها را به دو دسته تقسیم میکنیم:
- لرزش هنگام توقف: وقتی خودرو روشن است اما ثابت مانده است (مثلا پشت چراغ قرمز).
- لرزش هنگام حرکت: زمانی که خودرو در حال حرکت است و لرزش در سرعتهای مختلف یا شرایط جادهای دیده میشود.
لرزش پیشرانه در حالت توقف
یکی از رایجترین دلایل لرزش کابین، عدم تعادل یا مشکلات موتور است. وقتی موتور خودرو به درستی کار نمیکند، حتی در حالت آرام و توقف، لرزش به کابین منتقل میشود. این مشکل میتواند ناشی از موارد زیر باشد:
- شمعها یا وایرهای معیوب: شمعهایی که کارایی خود را از دست دادهاند، باعث احتراق نامنظم سوخت شده و لرزش موتور ایجاد میکنند.
- خرابی کوئل و سیستم جرقهزنی: اگر جریان برق به درستی به شمعها نرسد، موتور ناهموار کار میکند و لرزش در کابین احساس میشود.
- انسداد یا مشکل در سیستم سوخت رسانی: فیلتر بنزین یا انژکتورها اگر به موقع سرویس نشوند، موتور در لحظه توقف قدرت نامتوازن دارد.
لرزش ناشی از موتور و پایههای موتور
پایههای موتور وظیفه دارند لرزش موتور را جذب کنند و مانع انتقال آن به اتاق شوند. اگر این پایهها فرسوده یا ترک خورده باشند، حتی یک موتور سالم هم باعث لرزش کابین میشود.
- لرزش معمولا در هنگام شتاب گیری و توقف بیشتر حس میشود.
- صدای ناهماهنگ یا تکانهای کوچک در کنار لرزش، نشانه واضحی از خرابی پایههاست.
راه حل: تعویض پایهها یا استفاده از نمونههای تقویت شده، مشکل لرزش کابین را کاهش میدهد.
مشکل در سیستم تعلیق و کمک فنرها
وقتی خودرو حرکت میکند، سیستم تعلیق و کمک فنرها نقش اصلی در کاهش لرزش دارند. خرابی یا فرسودگی این بخشها باعث میشود حتی کوچکترین ناهمواری جاده، به لرزش کابین تبدیل شود.
- اگر لرزش در سرعتهای بالا بیشتر شود، معمولا مشکل از کمک فنرها یا ضربه گیرهاست.
- بررسی بوشها و اتصالات کمک فنرها نیز میتواند دلیل لرزش را مشخص کند.
چرخها و بالانس نامناسب
یکی از علتهای متداول لرزش اتاق در زمان حرکت، عدم بالانس چرخها یا فشار نامناسب باد تایرهاست. حتی یک میلی متر اختلاف در بالانس، میتواند لرزش ملموس ایجاد کند.
- لرزش در سرعتهای مشخص، مثل ۶۰ تا ۱۰۰ کیلومتر بر ساعت، نشانه کلاسیک چرخهای نامتعادل است.
- تاب برداشتن رینگ یا فرسودگی لاستیکها نیز میتواند این مشکل را تشدید کند.
راه حل: مراجعه به مرکز بالانس چرخ و بررسی سلامت تایرها.
مشکلات ترمز و دیسکها
گاهی لرزش کابین در هنگام توقف یا ترمز گرفتن رخ میدهد. این موضوع معمولا به دلیل دیسک ترمز تاب دار یا لنتهای فرسوده است.
- در هنگام ترمزگیری شدید یا آهسته، لرزش قابل لمس در صندلی و فرمان ایجاد میشود.
- حتی یک دیسک کوچک تاب برداشته، میتواند کل اتاق را بلرزاند.
راه حل: صاف کردن یا تعویض دیسک ترمز و بررسی لنتها.
لرزش اتاق ماشین در زمان توقف
اگر هنگام ایستادن خودرو پشت چراغ قرمز یا در ترافیک احساس میکنید اتاق خودرو تکان میخورد، نگران نباشید اما این لرزش معمولا نشانهای از مشکلات فنی است که باید جدی گرفته شود. برخلاف لرزش در حرکت، لرزش هنگام توقف بیشتر به مشکلات موتور و انتقال نیرو مرتبط است. در ادامه، رایجترین دلایل این لرزش را بررسی میکنیم:
خرابی سوزن انژکتور
در خودروهای امروزی، موتور از سیستم پاشش انژکتوری چند نقطهای استفاده میکند. هر سیلندر دارای یک سوزن انژکتور است که میزان سوخت دقیق را کنترل میکند.
- اگر سوزن خراب شود یا گرفتگی داشته باشد، مقدار سوخت به طور نامتوازن به سیلندر وارد میشود.
- این مسئله باعث اختلال در احتراق و لرزش موتور و اتاق خودرو میشود.
- نکته مهم: در موتورهای سرد، این لرزش بیشتر حس میشود، ولی با گرم شدن موتور و فشار حرکت، ممکن است کاهش یابد.
ایراد در سیستم جرقه
سیستم برق رسانی موتور، شامل کویل، وایر و شمعها، نقش مستقیم در احتراق دارد. کوچکترین مشکل در این سیستم میتواند لرزش ایجاد کند.
- پارگی لایه محافظ وایرها باعث برق دزدی میشود.
- فاصله نامناسب الکترود شمعها یا نیم سوز شدن کویل، احتراق ناقص ایجاد میکند.
- لرزش ناشی از این ایرادها معمولا شدید و محسوس است و ممکن است با صدای نامنظم موتور همراه باشد.
نکته: اگر لرزش شدید باشد و موتور به طور متناوب خاموش و روشن شود، معمولا دلیل آن خرابی جدی کویل یا شمعهاست.
کثیفی فیلتر هوا
فیلتری که هوا را قبل از ورود به موتور تمیز میکند، نقش مهمی در تنظیم نسبت سوخت و هوا دارد.
- وقتی فیلتر هوا کثیف یا مسدود شود، مخلوط سوخت و هوا به هم میریزد و احتراق موتور نامتعادل میشود.
- لرزش ایجاد شده اغلب بسیار خفیف است و ممکن است راننده متوجه آن نشود اما سنسورهای موتور خطا ثبت میکنند.
راه حل: تعویض منظم فیلتر هوا طبق برنامه سرویس، سادهترین راه پیشگیری از لرزش ناشی از این مشکل است.
خرابی دسته موتور
دسته موتور قطعهای است که وزن موتور را روی شاسی تحمل میکند و حرکت آن را کنترل میکند.
- اگر دسته موتور فرسوده یا ترک خورده باشد، تکانهای کوچک موتور بیش از حد به اتاق منتقل میشود.
- این لرزشها میتوانند زاویه پلوس و گاردان را نیز تحت تاثیر قرار دهند و باعث لرزش بیشتر شوند.
خرابی سیستم انتقال نیرو
مشکلات گیربکس و اجزای مرتبط با انتقال نیرو به ویژه در حالت توقف، میتوانند لرزش ایجاد کنند.
- در خودروهای دستی، فرسودگی صفحه کلاچ باعث لرزش میشود.
- در خودروهای اتوماتیک، مشکل در مبدل گشتاور (توربین) میتواند نوسانات خارج از مرکز ایجاد کند.
- لق شدن پرچها یا استهلاک شدید قطعات، لرزش را به اتاق منتقل میکند و حتی ممکن است در هنگام حرکت هم احساس شود.
لرزش کابین خودرو در زمان رانندگی
لرزش کابین خودرو هنگام حرکت تجربهای است که اکثر رانندگان حداقل یک بار با آن رو به رو شدهاند. این لرزش میتواند خفیف باشد یا آن قدر محسوس که احساس کنید خودرو از مسیر خارج شده است. برخلاف لرزش هنگام توقف، بیشتر مشکلات در این حالت به بخشهای انتقال نیرو، زیربندی و محور خودرو مرتبط است. شناخت دقیق علت لرزش، کمک میکند تا تعمیرات هدفمند انجام شود و از صرف هزینه اضافی جلوگیری شود. در ادامه، رایجترین دلایل لرزش کابین در رانندگی را بررسی میکنیم:
خرابی دسته گیربکس
دسته گیربکس نقش مهمی در کنترل تکانههای جانبی خودرو دارد و نزدیکترین قطعه به چرخهاست.
- اگر دسته گیربکس فرسوده یا آسیب دیده باشد، لرزشها به کابین منتقل میشوند.
- این لرزشها معمولا هنگام آغاز حرکت یا پیچیدن خودرو شدیدتر احساس میشوند.
- برخلاف دسته موتور که بیشتر در حالت توقف اثر دارد، خرابی دسته گیربکس در حرکت، تکانهها را مستقیم به اتاق منتقل میکند و راننده آن را به وضوح حس میکند.
آسیب دیدگی محور
محور خودرو به ویژه اگر تایرها فرسوده یا بوشهای مجموعه زیربندی آسیب دیده باشند، میتواند موجب حرکات نوسانی و لرزش کابین شود.
- این لرزش اغلب در سرعتهای مشخص مثلا بین ۷۰ تا ۱۱۰ کیلومتر بر ساعت، بیشتر محسوس است.
- برخوردهای کوچک یا ناهمواریهای جاده میتواند محور را تحت فشار قرار دهد و باعث سایش لاستیک و ناهماهنگی در حرکت چرخها شود.
راه حل: بررسی دقیق محور و بوشها، تنظیم زاویه چرخها و تعویض قطعات فرسوده.
خرابی گیربکس
گیربکس، چه دستی و چه اتوماتیک، مجموعهای پیچیده از دندهها، بلبرینگها و شفتهاست که توانایی انتقال نیرو به چرخها را تعیین میکند.
- سایش بیش از حد بلبرینگهای شفت ورودی و خروجی یا دندهها میتواند لرزش در کابین ایجاد کند.
- استفاده از روغن گیربکس نامناسب یا بی کیفیت هم عملکرد گیربکس را تحت تأثیر قرار میدهد و لرزش را تشدید میکند.
- این نوع لرزش معمولا هنگام حرکت تحت فشار سنگین یا شتاب گیری به چشم میآید و گاهی با صدای ناهماهنگ همراه است.
لرزش مشترک اتاق خودرو و فرمان
گاهی راننده همزمان لرزش در اتاق و فرمان را احساس میکند و نمیداند مشکل دقیقا از کجاست. این حالت، معمولا پیچیدهتر از لرزشهای مجزا است و تشخیص منشا آن نیاز به دانش فنی و بررسی دقیق خودرو دارد.
لرزش مشترک میتواند ناشی از ترکیبی از ایرادهای مختلف باشد؛ از تایر و ترمز گرفته تا سیستم تعلیق و محور خودرو. در ادامه، مهمترین عوامل بروز این نوع لرزش را بررسی میکنیم:
خرابی متعلقات زیربندی
زیربندی خودرو شامل سیستم تعلیق، کمک فنرها، بوشها و اتصالات است که نقش مستقیم در جذب تکانهها و انتقال نیرو به کابین دارند.
- خرابی یا فرسودگی بوشها و اتصالات، موجب انتقال لرزش به اتاق و فرمان میشود.
- حتی برخوردهای کوچک به سرعت یا دست اندازهای جاده میتوانند این لرزش را تشدید کنند.
- معمولا لرزش در سرعتهای خاص یا ناهمواریهای جاده محسوستر است.
توجه داشته باشید که بررسی دورهای زیربندی و تعویض بوشها و اتصالات فرسوده، از مهمترین راهکارها برای کاهش لرزش مشترک است.
خرابی تایر و بالانس نبودن چرخها
تایرها و رینگها نقش اصلی در انتقال نیرو و لرزش دارند.
- لاستیکهای فرسوده یا باد نامناسب باعث ایجاد لرزش در فرمان و اتاق میشوند.
- رینگ تاب دار یا بالانس نبودن چرخها لرزش را به صورت همزمان به صندلی و ستون فرمان منتقل میکند.
- لرزش در سرعتهای مشخص، مثل ۶۰ تا ۱۰۰ کیلومتر بر ساعت، به راحتی قابل تشخیص است.
راه حل: چک کردن باد تایر، تعویض لاستیکهای فرسوده و بالانس منظم چرخها.
تاب دیسک و کاسه ترمز
در خودروهایی که دیسک یا کاسه ترمز تاب دارند، هنگام ترمزگیری یا حتی شتاب گیری، لرزش همزمان اتاق و فرمان رخ میدهد.
- این لرزش معمولا با صدای خفیف فلزی همراه است.
- تاب دیسکها باعث میشود نیروی ترمز به طور نامتوازن به چرخها منتقل شود و لرزش کابین و فرمان را ایجاد کند.
راه حل: تعویض یا تراشکاری دیسکها و بررسی لنتها برای اطمینان از توزیع یکنواخت نیرو.
خرابی سیستم فرمان و سیبکها
سیستم فرمان، شامل سیبکها، جعبه فرمان و ستون فرمان است که اگر یکی از آنها فرسوده شود، لرزش را مستقیم به دست راننده و کابین منتقل میکند.
- لرزش معمولا هنگام پیچیدن یا تغییر جهت محسوستر است.
- خرابی سیبکها و شل بودن اتصالات باعث ناپایداری فرمان و لرزش همزمان کابین میشود.
نکته مهم این است که اطلاع دقیق به مکانیک از زمان و شرایط لرزش، مثل سرعت، شتاب یا پیچیدن، تشخیص را سریعتر میکند.
استهلاک سه شاخه پلوس و چهار شاخ گاردان
قطعات انتقال نیرو مثل سه شاخه پلوس و چهارشاخ گاردان، اگر فرسوده شوند، لرزشهای شدید در اتاق و فرمان ایجاد میکنند.
- لرزش معمولا هنگام حرکت تحت فشار یا شتاب گیری ناگهانی محسوس است.
- این نوع مشکل گاهی با لرزش فرمان همراه است اما ممکن است گاهی تنها اتاق را بلرزاند، بسته به محل آسیب.
راه حل: بررسی وضعیت پلوس و گاردان، گریسکاری مناسب و در صورت نیاز تعویض قطعات فرسوده.
نکات کلیدی برای راننده
- لرزش مشترک اتاق و فرمان تشخیص منشا مشکل را سخت میکند اما ثبت جزئیات هنگام رانندگی کمک میکند.
- زمان وقوع لرزش، سرعت خودرو، ارتباط با شتاب گیری یا ترمز و اینکه خودرو سرد یا گرم است، همه اطلاعات ارزشمند و مهمی هستند.
- این اطلاعات به مکانیک اجازه میدهد با دقت بالا، مشکل واقعی را پیدا کند و از تعمیرات غیر ضروری جلوگیری شود.
نتیجه گیری
لرزش اتاق خودرو تجربهای آزاردهنده است که میتواند از موتور، گیربکس، دسته موتور یا دسته گیربکس تا تایر، زیربندی و سیستم فرمان ناشی شود. گاهی مشکل هنگام توقف مشخص میشود و گاهی در حرکت یا شتاب گیری. برای تشخیص دقیق، منشا لرزش، بررسی وضعیت انژکتورها، شمعها، فیلتر هوا، بوشها، پلوسها و بالانس چرخها بسیار مهم و اساسی است. ثبت شرایط لرزش هنگام رانندگی به مکانیک کمک میکند تا مشکل واقعی را با دقت برطرف کند و از هزینههای غیر ضروری جلوگیری شود، در نتیجه سفر ایمن و آرامتری خواهید داشت.